Vraagt TIP TIG om een nieuwe procedurekwalificatie?
Overstappen op TIP TIG volgens ASME Section IX: de WPS wordt aangevuld, niet opnieuw gekwalificeerd — en een gekwalificeerde TIG-lasser is het al.
Een van de eerste vragen over TIP TIG gaat over de procedures: betekent invoeren dat elke lasmethodebeschrijving en elke lasser opnieuw moet worden gekwalificeerd? Voor bedrijven die volgens norm werken is dat een reële kostenvraag. Volgens ASME Section IX luidt het korte antwoord nee: de WPS wordt aangevuld, niet opnieuw gekwalificeerd. Hier is precies waarom.
De lasmethodebeschrijving (WPS): aanvullen, niet opnieuw kwalificeren
Wie een WPS kwalificeert, toont de mechanische eigenschappen van de las aan — en de las maakt het niet uit of het toevoegmateriaal met de hand of mechanisch is aangevoerd. Die eigenschappen staan los van de manier waarop de draad wordt toegevoerd.
Section IX erkent dat. Table QW-256 noemt QW-410.25 — de variabele voor de wijze van lassen (handmatig, semiautomatisch, gemechaniseerd, automatisch) — een niet-essentiële variabele voor TIG (GTAW). „Niet-essentieel” betekent niet dat u haar mag negeren: zij moet in de WPS worden behandeld, maar niet gekwalificeerd.
Om TIP TIG in te zetten vult u de WPS dus aan met semiautomatisch lassen. En omdat semiautomatisch lassen een draadaanvoer gebruikt, moet de WPS bovendien de draaddiameter en de draadaanvoersnelheid vermelden.
De lasser: al gekwalificeerd
Een lasser die voor handmatig TIG gekwalificeerd is, is dat ook voor semiautomatisch TIG. Table QW-356 legt de kwalificatievariabelen voor TIG-lassers vast en de titel ervan luidt „Essential Variables for Manual and Semi-automatic Gas Tungsten-Arc Welding (GTAW)”, zonder enige variabele voor de wijze van lassen. Er valt niets opnieuw te kwalificeren.
Het enige voorbehoud: opleiding
Het voeren van TIP TIG is niet hetzelfde als het met de hand aanbrengen van de draad: het is dus een vaardigheid die geoefend moet worden, geen formaliteit. Lassers zouden met de installatie moeten werken tot zij betrouwbaar lassen maken met volledige inbranding in de wortel en een goede aansluiting tussen de gangen. Een herkwalificatie is niet nodig, maar vóór inzet in de productie is een proefstuk met enkele buigproeven aan te bevelen om de vaardigheid te toetsen.
Kortom
Bij de overstap op TIP TIG geldt:
- Geen herkwalificatie van de WPS — maar de WPS moet worden aangevuld met semiautomatisch lassen en moet de juiste draaddiameter en de lassnelheid vermelden.
- Geen herkwalificatie van de lasser — maar de lasser zou vooraf op de installatie moeten worden opgeleid.
Daarmee blijft de drempel laag: de proceswijziging is reëel, maar op papier gaat het om een aanvulling van de WPS, niet om een nieuwe kwalificatieronde.
Zoals altijd: toets de details aan de geldende uitgave van de norm en aan uw eigen keuringsinstantie — de beginselen hier volgen ASME Section IX, maar uw project kan aanvullende eisen van de klant of van de overheid meebrengen.